Search
Main Menu
 รายละเอียด
WTO มีเฮ เมื่อความตกลงว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐฉบับปรับปรุง เข้าสู่โหมดการบังคับใช้อย่างเป็นทางการแล้ว

เมื่อวันที่ 6 เมษายน 2557 ที่ผ่านมา องค์การการค้าโลกก็กลับมาคึกคักอีกครั้ง เมื่อความตกลงว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐฉบับปรับปรุง (Revised Government Procurement Agreement: Revised GPA) มีผลบังคับใช้ในที่สุด หลังจากที่รอคอยกันมา 2 ปีกว่า นับตั้งแต่ที่สมาชิกความตกลงฯ มีมติรับรองผลการเจรจาปรับปรุงความตกลงฯ เมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2554 รวมทั้งการประกาศในที่ประชุมรัฐมนตรีองค์การการค้าโลก ณ เมืองบาหลี เมื่อเดือนธันวาคม 2556 ที่จะดำเนินการจนให้ความตกลงฯ มีผลบังคับใช้ในทางปฏิบัติโดยเร็วที่สุด 

ความตกลงว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ เป็นความตกลงหลายฝ่าย (Plurilateral Agreement) ภายใต้ WTO ซึ่งมีผลบังคับใช้เมื่อปี 1996 เฉพาะกับประเทศสมาชิก WTO ที่เข้าเป็นภาคีความตกลงฯ โดยสมัครใจ ทั้งนี้ ปัจจุบันความตกลง GPA มีสมาชิกจำนวน 15 ประเทศ โดยประเทศไทยยังไม่ได้เป็นภาคีในความตกลงฯ ดังกล่าว

ความตกลงฉบับปรับปรุงฯ นี้จะมีผลบังคับใช้ได้ก็ต่อเมื่อมีภาคีสมาชิกจำนวน 2 ใน 3 ของจำนวนภาคีสมาชิก GPA ดังกล่าวให้การรับรองความตกลงฯ ซึ่งภาคีสมาชิก 10 ประเทศแรกที่ให้การรับรองและต้องปฏิบัติตามความตกลงฉบับนี้นับตั้งแต่วันที่ 6 เมษายนที่ผ่านมา คือ ลิกเตนสไตน์ นอร์เวย์ แคนาดา จีนไทเป สหรัฐอเมริกา จีนฮ่องกง สหภาพยุโรป ไอซ์แลนด์ สิงคโปร์ และอิสราเอล (เรียงตามลำดับการให้การรับรอง) และในวันที่ 16 เมษายน 2557 ญี่ปุ่นจะเป็นอีกหนึ่งประเทศที่จะต้องปฏิบัติตามความตกลงฯ นี้เป็นลำดับที่ 11

ความตกลงว่าด้วยการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐฉบับปรับปรุงนี้ มีเนื้อหาที่ยืดหยุ่น และสอดคล้องกับแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ (Best Practices) และวิธีดำเนินการจัดซื้อจัดจ้างสมัยใหม่มากยิ่งขึ้น เช่น กำหนดขอบเขตการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐและหลักการทั่วไปภายใต้ความตกลงฯ ให้ครอบคลุมถึงวิธีจัดซื้อจัดจ้างทางอิเล็กทรอนิกส์ ลดระยะเวลาในการดำเนินการจัดซื้อสินค้า/จัดจ้างบริการที่มีอยู่ในท้องตลาด ลดการฉ้อราษฎร์บังหลวงในระบบจัดซื้อจัดจ้างของภาคีสมาชิก เป็นต้น รวมทั้งการส่งเสริมการสงวนไว้ซึ่งทรัพยากรธรรมชาติและการปกป้องสิ่งแวดล้อมผ่านการกำหนดคุณสมบัติทางเทคนิคที่เกี่ยวข้อง นอกจากนี้ ความตกลงฯ ฉบับใหม่ ยังปรับปรุงแนวปฏิบัติให้มีความโปร่งใสมากยิ่งขึ้น เช่น การเผยแพร่ประกาศเกี่ยวกับความประสงค์ในการจัดซื้อจัดจ้าง การเผยแพร่กฎระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐ เป็นต้น

ทั้งนี้ ความตกลงดังกล่าวฯ ยังได้เพิ่มเนื้อหาที่ให้ความยืดหยุ่นแก่ประเทศกำลังพัฒนาและประทศพัฒนาน้อยที่สุดอย่างชัดเจนมากยิ่งขึ้น อาทิ การให้ระยะเวลาในการปรับตัวสำหรับการเข้าร่วมเป็นภาคี หรือ การบังคับใช้หลักการและข้อบทในความตกลงฯ รวมทั้งการดำเนินการตามที่ตกลงกัน โดยความตกลงฯ ระบุถึงความจำเป็นในการพิจารณาระดับการพัฒนา และภาพแวดล้อมต่างๆ ของประเทศกำลังพัฒนาและประเทศพัฒนาน้อยที่สุดเป็นพิเศษ

WTO คาดการณ์ว่า ภาคธุรกิจของภาคีสมาชิกความตกลง GPA จะได้รับประโยชน์จากโอกาสการเข้าสู่ตลาดการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐของภาคีสมาชิกอื่นถึงกว่า 80 - 100 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ ต่อปี ซึ่งเป็นการเจาะเข้าสู่ตลาดการจัดซื้อจัดจ้างในระดับกระทรวง หน่วยงานท้องถิ่น และรัฐวิสาหกิจ ทั้งการจัดซื้อสินค้า และการจัดจ้างบริการด้านต่างๆ ที่มีขอบเขตขยายมากขึ้น

ปัจจุบัน กระแสการต่อต้านการคอรัปชั่นในวงการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐของหน่วยงานต่างๆ ของไทย มีอย่างกว้างขวาง ความตกลง GPA ภายใต้ WTO จึงเป็นตัวช่วยสำคัญในการลดปัญหาคอรัปชั่นด้านนี้ลงได้ เนื่องด้วย ข้อบท GPA จะก่อให้ประโยชน์ด้านความโปร่งใส ตั้งแต่ การออกประกาศโครงการ การกำหนดคุณสมบัติของผู้เข้าร่วมประมูล หลักเกณฑ์ในการเข้าร่วมประกวดราคา ตลอดจน ผลการตัดสินให้ผู้เข้าร่วมชนะการประกวดราคา  นอกจากนี้ การเจรจา FTA ในปัจจุบัน ประเทศที่ให้ความสำคัญกับการเจรจาเรื่องนี้ ส่วนใหญ่เป็นภาคีสมาชิก GPA ซึ่งมักจะใช้ความตกลง GPA ฉบับปรับปรุงฯ เป็นฐานในการเจรจา และผลักดันให้ประเทศคู่เจรจายอมรับหลักการภายใต้ GPA มาปฏิบัติใช้ในความตกลง FTA ระหว่างกันด้วย

การเจรจาการค้าเสรีสองฝ่ายที่ประเทศต่างๆ อยู่ระหว่างการเจรจากับไทย โดยเฉพาะ การเจรจาความตกลงฉบับใหม่ๆ อาทิ การเจรจาการค้าเสรีระหว่างไทยกับสหภาพยุโรป รวมทั้ง การเจรจาที่กำลังจะมีขึ้นในอนาคต เช่น การเจรจาการค้าเสรีระหว่างไทยกับสมาคมการค้าแห่งยุโรป (EFTA) และ Trans-Pacific Partnership Agreement (TPP) เป็นต้น ล้วนให้ความสำคัญกับโอกาสการเข้าสู่ตลาดและความโปร่งใสของการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐทั้งสิ้น การเตรียมตัวเพื่อรองรับการเจรจา FTA ในเรื่องนี้จึงสำคัญและจำเป็นสำหรับไทยอย่างยิ่ง

การก้าวเข้าสู่การเป็นสมาชิกสังเกตการณ์ของความตกลง GPA ฉบับแก้ไขนี้ จะทำให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องของไทยสามารถรับทราบข้อเท็จจริงของการดำเนินการตามความตกลงโดยตรง และใช้เป็นข้อมูลอ้างอิงเพื่อพัฒนาระบบการจัดซื้อจัดจ้างโดยรัฐของไทย รวมถึงเป็นพื้นฐานการสร้างความร่วมมือด้านดังกล่าวในเวทีระหว่างประเทศอื่น ๆ ต่อไปในอนาคต นอกจากนี้ การเข้าเป็นสมาชิกสังเกตการณ์จะเปิดโอกาสให้ไทยสามารถศึกษาในเชิงลึกถึงข้อดี ข้อเสีย และผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นหากเข้าร่วมเป็นสมาชิก GPA

 

------------------------------

 

สำนักยุโรป

ส่วนอำนวยการ

เมษายน 2557


Written By:  admin
Date Posted:  24/4/2557
Number of Views:  3517

Return